الشيخ محمد تقي بهجت

204

جامع المسائل ( فارسي )

رو به قبله باشد هر گاه طفل صاحب روح شده باشد . حكم خراشيدن صورت و . . براى مصيبت زده و حرام است با دست ، زدنِ به صورت و خراشيدن آن و كندن موى و همچنين بريدن موى ، ولى مورد روايات ، خصوص زن است ، [ و ] در مرد « 1 » دليلى ندارد چه در ممات اقارب و چه در غير اقارب . و همچنين شقّ نمودن رخت بر غير پدر « 2 » و برادر . همچنين شقّ زوجه بر زوج كه روايت دارد و معارضى بالخصوص ندارد « 3 » .

--> « 1 » احوط عدم فرق است . « 2 » مانند سابق است در عدم فرق . « 3 » روايت مجوّزهء شقّ زوجه بر زوج و مانعهء عكس ، خالى از ضعف نيست و منع در هر دو ، مطابق نقل اجماع و موافق احتياط است . ( موارد جواز نبش قبر ) مسأله : حرام است نبش قبر مسلمان ما دام كه عادتاً [ تبديل به ] خاك نشده باشد . و در مواردى ، قول به تجويز است : دفن در زمين غصبى در صورت عدم امكان فعليّت راضى نمودن صاحب ، و لو با اداى اجرت ، و مثل آن است كفن غصبى ؛ و وقوع [ شىء ] « ثمين » در قبر در صورت عدم امكان اخذ از موضعِ مخصوصِ ثمين ، بدون نبش قبر ؛ و ابتلاع ثمين ، و در اين موارد ، نقل عدم خلاف شده است ؛ و در صورت دفن بدون غسل صحيح ، و احوط ترك آن است در صورتى كه دفن ، براى عذر شرعى و در آخر وقت امكان بوده است ، بلكه مطلقاً اگر مؤدّى به هتك ميّت باشد . و همچنين است دفن بلا تكفين يا با تكفين در ممنوع ، مثل حرير يا دفن بدون استقبال ؛ و ملاحظه اشدّ در هتك ميّت از نبش و بقاى أو در قبر عارياً مثلًا خالى از وجه نيست ؛ و در صورت خوف فساد و انهتاك بر بدن ميّت به استيلاى آب و نحو آن ؛ و براى نقل به « مشاهد مشرّفه » اگر چه وصيّت نكرده باشد بنا بر اظهر .